Lo tăng học phí

Người bạn nói đối với người dân xã đảo này, gánh nặng học phí là quá sức chịu đựng của nhiều gia đình quanh năm chỉ biết sống bằng nghề mò cua bắt ốc. Vì vậy chủ trương trên đã kéo không ít con em họ ra khỏi cảnh thất học. Trên cả nước còn nhiều nơi khó khăn, thậm chí khó khăn hơn xã đảo Thạnh An của TP.HCM. Ở những nơi này, người dân cũng gặp không ít khó khăn về gánh nặng học phí. Thực tại cho thấy, trẻ thơ bỏ học thường rơi vào các gia đình nghèo. Cũng do không được học hành tới nơi tới chốn nên cuộc sống mai sau của các em này tiếp gặp phải nghèo túng. Cái vòng quẩn nghèo-thất học-nghèo bao đời khó thoát ra được. Bên cạnh niềm vui riêng của người dân Thạnh An, người dân các nơi khác lại có nỗi lo chung. Đó là đầu tháng 7.2013, nhiều địa phương rục rịch đề xuất tăng học phí các cơ sở giáo dục công lập. Tại TP.HCM, theo tờ trình của UBND TP, mức học phí mới sẽ không vượt quá 5% thu nhập bình quân hộ gia đình và được ứng dụng từ niên học 2013-2014, sau đó điều chỉnh tăng dần trong các niên học sau theo chỉ số giá tiêu dùng tăng bình quân hằng năm. Đối với các gia đình thuộc diện công nhân, viên chức hành chính, người cần lao nghèo thị thành, nông dân làm thuê…, học phí của con em họ luôn là nỗi lo phấp phỏng bên lòng. Nhưng đã hết đâu, ngoài học phí các phụ huynh còn phải đóng góp thêm nhiều khoản khác cho nhà trường, trong đó có những khoản dưới tên gọi “tự nguyện”. Ngoại giả, tình trạng dạy thêm, học thêm tràn lan hiện mà học phí cũng chiếm tỉ lệ không nhỏ trong xài của các gia đình. Trong thực tiễn, đồng lương, thu nhập của các đối tượng kể trên tăng không đáng kể so với giá cả sinh hoạt. Việc kiếm ra đồng tiền của họ cũng không dễ trong thời buổi nền kinh tế trong nước chưa thoát khỏi suy thoái, khủng hoảng. Mặt khác, sự phân hóa giàu nghèo ngày mỗi gia tăng, cơ hội học tập của con em họ so với các thành phần từng lớp khác bị thu hẹp. Nguy cơ thất học của con em họ nên càng gia tăng, có tức là hi vọng thoát nghèo càng trở thành bấp bênh hơn. Hiện tại, thế giới tinh thần được rằng giáo dục là công cụ thiết yếu để thoát nghèo. Thành ra giáo dục- đặc biệt là giáo dục phổ quát- được hầu hết các quốc gia thực hành chế độ miễn phí. Thậm chí ở một số nước, con nít còn được hỗ trợ kinh phí, sách vở để đến trường. Ở nước ta, Điều 10 Luật Giáo dục ghi rõ: “Mọi công dân không phân biệt dân tộc, tôn giáo, tín ngưỡng, nam nữ, cội nguồn gia đình, địa vị tầng lớp, cảnh ngộ kinh tế đều bình đẳng về dịp học tập. Quốc gia thực hiện công bằng từng lớp trong giáo dục, tạo điều kiện để ai cũng được học hành”. Tuy thế, do hoàn cảnh lịch sử, đất nước còn nhiều khó khăn nên Nhà nước mới đặt ra chế độ thu học phí, trừ cấp tiểu học. Như vậy, việc thu học phí ở bậc phổ quát chỉ mang tính tuổi, chứ không phải là một chủ trương xuyên suốt. Về lâu dài, song song với nền kinh tế phát triển, chủ trương thu học phí ở bậc phổ quát sẽ dần được huỷ bỏ. Đó là ý chí và ước muốn của chính quyền và người dân. Tuy nhiên, một câu hỏi lớn đặt ra là nếu bỏ thu học phí thì lấy gì để bù vào khoản thu này? Theo chúng tôi, để tạo nguồn ngân sách giáo dục đảm bảo cho bậc học phổ biến hoạt động am hiểu, hiệu quả, chất lượng có nhẽ cần học cách làm của các nước quanh ta. Ở các nước, ngoài nguồn thuế mà mọi công dân phải có bổn phận đóng góp, Nhà nước còn quy định trách nhiệm đóng góp của các tập đoàn, doanh nghiệp sinh sản, kinh doanh, dịch vụ… Vì chính họ là người trực tiếp hưởng lợi từ nền giáo dục mang lại. Tóm lại, giáo dục là lợi. Công, được cung cấp rộng rãi cho mọi người, không phân biệt giàu nghèo. Sự công bằng trong giáo dục là nền móng để từng lớp phát triển vững bền. Từ Nguyên Thạch